Explosieve stijging ongevallen in bouw

In de eerste helft van 2016 is het aantal ernstige ongevallen in de bouw met 14 procent toegenomen. Het aantal dodelijke ongevallen steeg maar liefst met 56 procent. Dat meldt de Inspectie SZW.
Het gaat om een vergelijking met de ongevalscijfers uit de eerste helft van 2015. Het aantal in onderzoek genomen klachten en signalen is met 16 procent gestegen.

Weken vóór vakantie zijn gevaarlijke periode

De Inspectie roept werkgevers op om juist nu extra aandacht te besteden aan veiligheid. “De weken vóór de vakantie zijn een gevaarlijke periode waarin extra aandacht nodig is voor de veiligheid op bouwplaatsen. Zeker nu het aantal ongevallen oploopt. De officiële bouwvak bestaat weliswaar niet meer. Maar op veel bouwlocaties wordt er extra hard aan getrokken om het werk nog net even af te ronden voordat het een aantal weken stil ligt. Dat geldt ook voor diverse productiebedrijven.”

En: productie stijgt, aantal ongevallen stijgt mee

In de sectoren waarin de crisis de grootste gevolgen had, zoals de bouw, is nu bij het stijgen van de productie een toename van ongevallen te zien. De toegenomen bouwproductie is te zien aan het aantal meldingen dat bij de Inspectie SZW binnenkomt. Het aantal bouwprocesmeldingen (start bouwwerkzaamheden) is in de eerste helft van 2016 ten opzichte van de vergelijkbare periode in 2015 met 10 procent gestegen. Het aantal meldingen van asbestsaneringen steeg met 16 procent.

Bouw behoort tot top drie gevaarlijkste bedrijfstakken

Zowel het aantal ernstige ongevallen (42%) als het aantal dodelijke ongevallen (50%) in de bouw hebben plaatsgevonden binnen de algemene burgerlijke en utiliteitsbouw. Daarna zijn de subsectoren binnen de bouw met de meeste ongevallen het grondverzet, de elektrotechnische bouwinstallatie, sloopwerkzaamheden, het loodgietersbedrijf en schilderwerk. Zij zijn goed voor 4-7 procent van de ernstige ongevallen en 10-20 procent van de dodelijke ongevallen in de bouw. De bouw behoort daarmee tot de top drie van de gevaarlijkste bedrijfstakken.

Drie belangrijkste oorzaken ernstige ongevallen in de bouw

De meeste bouwvakkers komen in het ziekenhuis terecht, lopen blijvend letsel op of overlijden door drie oorzaken:

  1. Bij meer dan de helft van de ongevallen is de oorzaak het vallen van hoogte of gelijke hoogte (struikelen).
  2. Bijna een kwart wordt getroffen door voorwerpen, producten of andere onderdelen.
  3. 15 procent krijgt een ernstig ongeval door contact met machines, gereedschap en voertuigen op de bouwplaats.

De woordvoerder van de Inspectie SZW signaleert dan ook dat er op die drie terreinen werk aan de winkel is. “Extra aandacht voor veiligheid is dus nodig als het gaat om valbeveiliging en correct gebruik van steigers en trappen, het voorkomen dat er voorwerpen en onderdelen van steigers afvallen, en machineveiligheid.”

Leiding moet bouwvakkers aanspreken op gedrag

Bij een kwart van alle ongevallen die de Inspectie onderzoekt blijkt dat geen invulling is gegeven aan het directe toezicht op de werkvloer. “Het is belangrijk dat de direct leidinggevenden, zoals de uitvoerder, bouwvakkers aanspreken op hun gedrag. Als ze bijvoorbeeld hun persoonlijke beschermingsmiddelen niet (goed) gebruiken: hun handschoenen niet aantrekken, hun helm niet opzetten of hun gehoorbescherming achterwege laten. Of als ze de beschermkap van een machine afhalen omdat dat makkelijker zou werken. En net zo goed als zij dingen laten slingeren of een gat in de vloer niet goed afdichten, waardoor anderen struikelen of vallen.”

Verschillende talen bemoeilijken de communicatie

Marga Zuurbier, directeur Arbeidsomstandigheden van de Inspectie SZW, ziet dat schaalvergroting en bouwplaatsen die veranderen in een conglomeraat van leidinggevenden, werknemers, uitzendkrachten en zzp’ers, de kans op ongevallen vergroten. “Op een bouwplaats spreken medewerkers niet alleen Nederlands, maar ook Pools, Roemeens en Engels. Dat bemoeilijkt de communicatie en zo kunnen er eenvoudig misverstanden ontstaan. We zien ook dat er op bouwplaatsen steeds meer bouwvakkers rondlopen voor wie niet duidelijk is geregeld wie er voor hun veiligheid verantwoordelijk is.” Ook constateert Zuurbier dat goede samenwerkingsafspraken tussen partijen ontbreken.

Opdrachtgevers hebben belangrijke rol bij veilig werken

De Inspectie stelt dat ook de opdrachtgever van een bouwproject een belangrijke rol hebben in zorgen dat er veilig wordt gewerkt. “Zo is het van groot belang dat zij een veiligheids- en gezondsheidplan opstellen met daarin de afspraken over veilig en gezond werken. Ook is het belangrijk dat de bouwlocatie groot genoeg is om er veilig te werken”, aldus de woordvoerder. Om te zorgen dat opdrachtgevers een V&G-plan maken en de samenwerking goed regelen, heeft minister Asscher recent de bouwprocesbepalingen voor opdrachtgevers aangescherpt. Deze maand start de internetconsultatie over deze nieuwe aangescherpte regels.

Laat uw V&G plan toetsen

Wij kunnen uw V&G plan(nen) toetsen, zodat het aan alle wettelijke bepalingen voldoet. Op die manier kunt u veilig werken borgen. Heeft u interesse? Klik hier en lees wat wij voor u kunnen betekenen.

Bron: Arbo-online

2017-03-27T14:23:40+00:00 21 september 2016|